Kısaca
- Bir dairede genellikle sayaç girişi ve çıkışındaki vanalar, varsa daire içindeki ana vana ve cihazların önündeki ara musluklar bulunur.
- Kapalı vanadan sonra su akmaya devam ediyorsa vananın içi su kesmiyor olabilir.
- Sap dibinden damlayan vanada ilk şüphe conta veya salmastradır; sıkışmış vanayı zorlamak kırılmaya yol açabilir.
- İSKİ yönetmeliğine göre sayaç ve şube yoluna müdahale edilemez; sayaç mührünün korunması abonenin sorumluluğundadır.
Evdeki hangi vana neyi keser?
Suyu doğru yerden kesebilmek için önce vanaların sırasını bilmek gerekir. İSKİ’nin Abone Hizmetleri Tarife ve Uygulama Yönetmeliği, sayaçların girişine ve çıkışına iki vana takılacağını yazar. Apartmanlarda sayaçlar çoğunlukla daire dışında, giriş katında ya da merdiven boşluğundaki bir yuvada bulunur. Kat Mülkiyeti Kanunu, bağımsız bölüm dışında kalan sayaç yuvalarını ortak yer sayar.
Daire içinde ayrıca bir ana vana bulunabilir. Bunun ardından lavabo, evye, rezervuar ve çamaşır ya da bulaşık makinesi gibi noktaların önünde, yalnız o cihazı kesen ara musluklar gelir. Bu vanaların yerini su kaçmadan önce öğrenmek, arıza anında zaman kazandırır.
Vanaların yanına neyi kestiğini yazan küçük bir etiket koymak, evde yalnız olan bir aile bireyinin de arıza anında doğru vanayı bulmasını kolaylaştırır.
Vanaların yeri ve kestiği bölüm
Sayaç giriş vanası
Genellikle nerede?: Sayaç yuvasında, sayaçtan önce
Neyi keser?: Daireye giden bütün suyu
Dikkat: Sayaç ve mührüyle bağlantılıdır; müdahale etmeden önce İSKİ’ye danışın
Sayaç çıkış vanası
Genellikle nerede?: Sayaç yuvasında, sayaçtan sonra
Neyi keser?: Daire hattını
Dikkat: Mühre ve sayaca dokunmadan kullanın
Daire içi ana vana (varsa)
Genellikle nerede?: Giriş, mutfak ya da banyo
Neyi keser?: Daire içindeki bütün muslukları
Dikkat: Her dairede bulunmayabilir
Ara musluk
Genellikle nerede?: Lavabo, evye, rezervuar ve makine bağlantılarında
Neyi keser?: Yalnız bağlı olduğu cihazı
Dikkat: Uzun süre çevrilmediyse sızdırabilir
Kombinin soğuk su giriş vanası
Genellikle nerede?: Kombinin alt bağlantıları
Neyi keser?: Kombinin kullanım suyu girişini
Dikkat: Kombinin iç aksamını açmayın
Ana vanayı kapattığım halde su neden akıyor?
Vanayı kapattıktan sonra bir musluğu açtığınızda borularda kalan suyun bir süre akması normaldir. Akış giderek zayıflayıp duruyorsa vana su kesiyordur. Akış zayıflamadan sürüyorsa iki olasılık öne çıkar.
Birincisi, vananın içi su kesmiyordur. Küresel vanalarda kürenin oturduğu contalar aşınabilir; eski tip vanalarda kireç ve tortu kapanmayı engelleyebilir. Vananın kolu kapalı konumda görünse de içerisi tam kapanmamış olabilir.
İkincisi, kapattığınız vana o hattı beslemiyordur. Bazı binalarda tesisata sonradan eklenmiş hatlar, ayrı bir depodan ya da hidrofordan gelen bağlantılar bulunabilir. Bu durumda başka bir vanayı bulmak gerekir. Hangisinin geçerli olduğunu anlamak için sayaç göstergesine bakın: ana vana kapalıyken sayaç dönmüyor ama bir musluk akıyorsa su sayaçtan geçmeyen başka bir kaynaktan geliyor olabilir.
Sayaç göstergesine bakarken küçük kırmızı çark ya da yıldız biçimli gösterge işe yarar; büyük rakamlar yavaş değiştiği için az bir akışı göstermeyebilir. Gösterge ana vana kapalıyken hareket ediyorsa vana su kesmiyor demektir.
Binada su deposu ve hidrofor varsa daireye gelen su da genellikle bu düzenden geçer; ayrıntısı binadan binaya değişir. Depo ve hidrofor hattındaki vanalar genellikle bina yönetiminin denetimindedir; bu vanalara yönetime danışmadan dokunmayın.
Vana dibinden su kaçırıyorsa ne yapılır?
Vananın sapının çıktığı yerden gelen damla genellikle sapın çevresindeki conta veya salmastranın yıpranmasından kaynaklanır. Uzun süre çevrilmemiş bir vana, ilk çevrildiğinde bu bölümden sızdırmaya başlayabilir. Gövdeyle boru arasındaki birleşimden gelen su ise rakor ya da bağlantı sızdırmazlığını işaret eder.
Gövdede çatlak görüyorsanız, örneğin kışın donmuş bir vanada, basınç altında çatlak büyüyebilir. Bu durumda suyu vananın önündeki başka bir vanadan kapatın ve değişimi bekleyin.
Sıkışmış bir vanayı pense veya boru anahtarıyla zorlamayın. Eski vanaların sapı ya da kolu kırılabilir, bağlantı dişi zarar görebilir ve küçük bir damlama büyük bir kaçağa dönüşebilir. Sızdıran vanayı geçici olarak sarmak ya da bantlamak sorunu çözmez.
Damlayan vananın altına bir kap koyup ne kadar sürede dolduğunu gözlemek, sızıntının büyüyüp büyümediğini anlamanıza yardım eder. Damlama artıyorsa değişimi ertelemeyin; su kaybının yanında dolap ve zemin de zarar görebilir.
Su kaçarken vanaları hangi sırayla denemelisiniz?
Vanaların hiçbiri suyu kesmiyor ve su yayılıyorsa, suyu toplamaya çalışırken elektrik tesisatından uzak durun ve eşyaları ıslak alandan uzaklaştırın.
Suyu kesmeye çalışırken elektrik riskine dikkat edin; vanaları şu sırayla deneyin.
| Sıra | Yapacağınız işlem | Dikkat edeceğiniz nokta |
|---|---|---|
| 1. Su elektriğe ulaştıysa | Sigortayı kapatmadan priz, buat veya elektrikli cihaza dokunmayın | Suyun ulaştığı elektrik noktalarından uzak durun |
| 2. Cihazın ara musluğu | Arızanın olduğu cihazın ara musluğunu kapatın | Su kesildiyse diğer vanalara dokunmanız gerekmez |
| 3. Daire içi ana vana | Ara musluk kesmiyorsa veya yoksa ana vanayı kapatın | Daire içindeki ana vana her dairede bulunmayabilir |
| 4. Sayaç çıkış vanası | Daire içi vana yoksa veya kesmiyorsa sayaç çıkış vanasını kapatın | Sayaca ve mühre dokunmayın |
| 5. Hiçbir vana kesmiyorsa | Bina yönetimine haber verin | Sayaç ve öncesindeki bölüm için İSKİ’ye arıza bildirin |
- Arızanın olduğu cihazın ara musluğunu kapatın. Su kesildiyse diğer vanalara dokunmanıza gerek yoktur.
- Ara musluk kesmiyor ya da yoksa daire içindeki ana vanayı kapatın.
- Daire içinde ana vana yoksa veya su kesmiyorsa sayaç yuvasındaki çıkış vanasını, sayaca ve mühre dokunmadan kapatın.
- Hiçbiri suyu kesmiyorsa bina yönetimine haber verin; sayaç ve öncesindeki bölüm için İSKİ’nin arıza bildirim kanallarına başvurun.
- Su priz, buat ya da elektrikli bir cihaza ulaştıysa sigortayı kapatmadan bu noktalara dokunmayın.
- Su kesildikten sonra hangi vananın neyi kestiğini not edin; bu bilgi bir sonraki arızada işinize yarar.
Sahada önce neye bakıyoruz?
Bir vanayı değiştirmeden önce, onun önündeki hangi vananın suyu güvenle keseceğine bakarız. Bir ara musluğu değiştirmek için daire ana vanasını, daire ana vanasını değiştirmek için sayaç tarafındaki vanayı kullanmak gerekebilir. Öndeki vana da su kesmiyorsa iş genişler; bunu başlamadan konuşuruz.
Sayaç ve şube yolu İSKİ’nin düzenlemesindedir. Yönetmelikte sayacın ve şube yolunun yeri değiştirilemez ve bunlara müdahale edilemez denir; sayaç mührünün korunması da abonenin sorumluluğundadır. Sayaç ve şube yolundaki arıza için önce İSKİ’ye başvurulur. Bu bilgiler geneldir; somut uyuşmazlıkta hukuki destek alın.
Önceden bilin
Uzun süre çevrilmemiş vanalar, arıza anında ilk kez çevrildiğinde sızdırmaya başlayabilir. Vanaların yerini ve çalışıp çalışmadığını sakin bir zamanda öğrenmek, arıza anında yaşanacak sürprizi azaltır.
Vana değişimi nasıl planlanır?
Apartmanlarda bazı vanalar birden fazla daireyi besleyen hatlar üzerinde olabilir. Böyle bir vananın kapatılması komşuların suyunu da etkiler; işin saati ve süresi yönetimle ve komşularla önceden konuşulmalıdır.
Evlerde sık görülen vanalar çeyrek turla açılıp kapanan küresel vanalar ve birkaç tur çevrilen eski tip vanalardır. Hangi tipin kullanılacağı bağlantı ölçüsüne, yerine ve erişime göre seçilir; ürün ya da marka önermiyoruz. Değişimden sonra vanayı birkaç kez açıp kapatın; suyu kesip kesmediğini ve bağlantılarda sızıntı olup olmadığını kontrol edin.
Suyun ne kadar süre kapalı kalacağını önceden tam olarak bilmek her zaman mümkün olmayabilir; eski bağlantılarda beklenmedik bir sorun çıkarsa iş uzayabilir. Bunu komşulara haber verirken belirtmek iyi olur.
Tatile giderken su vanası kapatılır mı?
Uzun süre evden uzak kalacaksanız daire ana vanasını kapatmak, yokluğunuzda bir fleks hortumun ya da bağlantının patlamasıyla oluşabilecek hasarı sınırlar. Vana su kesmiyorsa bunu gitmeden önce fark etmek de ayrı bir kazançtır.
Kombili dairelerde ana vanayı kapatmak, ısıtma devresindeki suyu boşaltmaz. Ancak kışın evde ısıtmayı nasıl bırakacağınızı kombinin kullanım kılavuzuna göre belirleyin. Elektrikli termosifon kullanıyorsanız üreticinin uzun süre kullanılmama talimatına bakın. Merkezi ısıtma sistemine ait vanalar genellikle bina yönetiminin denetimindedir; bunlara dokunmayın.
Dönüşte vanayı yavaşça açın ve birkaç dakika bağlantıları, özellikle lavabo altlarını kontrol edin. Uzun süre kullanılmayan giderlerin sifonlarındaki su buharlaşmış olabilir; koku gelirse musluklardan biraz su akıtmak sifonların yeniden su tutmasını sağlar.
Ana vanayı kapattıktan sonra bir musluğu kısa süre açarak suyun gerçekten durduğunu görün. Su zayıflamadan akmaya devam ediyorsa vana içeriden kaçırıyor ya da o hattı beslemiyor olabilir; bunu yolculuktan önce öğrenmek, dönüşte karşılaşabileceğiniz bir hasarı önlemeye yardım eder.
Sık sorulan sorular
Ana vana nerede olur?
Apartmanlarda daireye giden suyu kesen vanalar genellikle sayaç yuvasında, sayacın giriş ve çıkışında bulunur; sayaçlar çoğunlukla giriş katında veya merdiven boşluğundadır. Bazı dairelerde ayrıca daire içinde, girişte ya da mutfak ve banyoda bir ana vana bulunur. Yerini bilmiyorsanız bina yönetimine sorun ve bir sorun çıkmadan öğrenin.
Su saati vanası boşa dönüyor, ne yapmalıyım?
Kolu boşa dönen bir vananın iç mili kırılmış ya da kol bağlantısı kopmuş olabilir; vana bu durumda suyu kesmeyebilir. Vana sayaçla doğrudan bağlantılı olduğu için sayaca ve mühre dokunmadan önce İSKİ’ye danışın. Yönetmelik sayaç ve şube yoluna müdahaleyi yasaklar; değişim sırasında suyun nereden kesileceği bu nedenle önemlidir.
Tatile giderken su vanası kapatılır mı?
Genellikle daire ana vanasını kapatmak, yokluğunuzda bir hortumun ya da bağlantının patlamasıyla oluşacak hasarı sınırlar. Kombili evlerde bu işlem ısıtma devresinin suyunu boşaltmaz; kışın ısıtma ayarı için kombi kılavuzuna bakın. Elektrikli termosifon varsa üreticinin talimatına uyun. Dönüşte vanayı yavaş açıp bağlantıları kontrol edin.
Sıkışmış vana nasıl açılır?
Sıkışmış vanayı pense veya boru anahtarıyla zorlamayın; eski vanalarda sap ya da kol kırılabilir ve sızıntı büyüyebilir. Vananın gerçekten sıkıştığını mı, yoksa kolunun ters yöne mi çevrildiğini kontrol edin. Elle çevrilemiyorsa, suyu öndeki başka bir vanadan kesip değişim için destek alın.
Kaynaklar ve ilgili sayfalar
Kaynaklar
İlgili sayfalar
Diğer rehberler
Son güncelleme: 15 Kasım 2026. İçeriği hazırlayan: Maryo Tesisat ekibi. Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır; inceleme yapılmadan kesin teşhis yerine geçmez.
Belirtiyi bize anlatın
Sorunu ilk ne zaman fark ettiğinizi, hangi kullanımda arttığını ve evin hangi bölümünde görüldüğünü anlatın. İnceleme ve olası onarımın kapsamını işe başlamadan konuşalım.